Σαν σήμερα
στη Ρόδο

Στις 31 Μαρτίου 1947 η ελληνική σημαία υψώθηκε επίσημα στη Ρόδο, καθώς η βρετανική στρατιωτική διοίκηση παρέδωσε τη διοίκηση των Δωδεκανήσων στις ελληνικές αρχές. Η υποδοχή συνοδεύτηκε από συγκίνηση και πανηγυρισμούς, έπειτα από δεκαετίες ιταλικής κυριαρχίας και τις δοκιμασίες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.

Πρώτος Έλληνας στρατιωτικός διοικητής ανέλαβε ο αντιναύαρχος Περικλής Ιωαννίδης, με έδρα τη Ρόδο. Στο επιτελείο του συμμετείχε και ο νομικός Μιχαήλ Στασινόπουλος, ο οποίος αργότερα διετέλεσε προσωρινός Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας. Η νέα διοίκηση είχε να αντιμετωπίσει επείγουσες ανάγκες: επισιτισμό, αποκατάσταση υποδομών, λειτουργία σχολείων και υγειονομικών υπηρεσιών.

Η ημέρα σήμανε την ανάληψη της διοίκησης, όχι ακόμη την ολοκλήρωση όλων των νομικών διαδικασιών της Ένωσης. Η επίσημη τελετή Ενσωμάτωσης ακολούθησε στις 7 Μαρτίου 1948, ημερομηνία που καθιερώθηκε ως η μεγάλη επέτειος των Δωδεκανήσων.

Στις 31 Μαρτίου 1947, ημέρα κατά την οποία η διοίκηση των Δωδεκανήσων πέρασε από τις βρετανικές αρχές στην ελληνική στρατιωτική διοίκηση, φυτεύτηκε στην αυλή του ιστορικού Ακταίον ένας φίκος. Το δέντρο, που διατηρήθηκε ως χαρακτηριστικό γνώρισμα του χώρου, συνδέθηκε με τη χαρά και τις προσδοκίες των Ροδίων για την οριστική ενσωμάτωση των νησιών με την Ελλάδα.

Το Ακταίον είχε ήδη μακρά ιστορία. Το κτίριο είχε αρχικά χρησιμοποιηθεί ως λέσχη αξιωματικών κατά την οθωμανική περίοδο και στη συνέχεια από τις ιταλικές αρχές. Κατά την Ιταλοκρατία δέχθηκε αρχιτεκτονικές επεμβάσεις και έγινε γνωστό ως Circolo Italia, ενώ η ελληνική ονομασία «Ακταίον» αναφέρεται στο επίσημο ιστορικό του για το 1946, πριν από την αλλαγή διοίκησης του επόμενου έτους.

Η 31η Μαρτίου 1947 είχε ξεχωριστή θέση στη συλλογική μνήμη της Ρόδου, καθώς σηματοδότησε τη λήξη της βρετανικής διοίκησης και την ανάληψη της διοίκησης από την Ελλάδα, πριν από την επίσημη Ενσωμάτωση της 7ης Μαρτίου 1948. Ο φίκος στην αυλή του Ακταίον έμεινε ως ζωντανό σύμβολο εκείνης της μεταβατικής ημέρας. Μεταγενέστερα αφιερώματα αποδίδουν τη φύτευσή του στον δήμαρχο Γαβριήλ Χαρίτο, χωρίς αυτή η λεπτομέρεια να κατονομάζεται στο επίσημο ιστορικό του χώρου.

Στις 31 Μαρτίου 2019, ο ΓΑΣ Ιάλυσος πέτυχε μία ακόμη ιστορική άνοδο, επικρατώντας εκτός έδρας του Πανμοβριακού Ριόλου με 4-0 και εξασφαλίζοντας μαθηματικά την πρωτιά στον 6ο όμιλο της Γ΄ Εθνικής.

Η ροδίτικη ομάδα μπήκε δυνατά στον αγώνα: ο Περογαμβράκης σκόραρε στο 11ο λεπτό και ο Τσούπρος στο 20ό, ενώ ο Παπαδόπουλος αύξησε το προβάδισμα πριν από το ημίχρονο. Στο δεύτερο μέρος ο Κωνσταντόπουλος διαμόρφωσε το τελικό 4-0.

Η νίκη ολοκλήρωσε μια ιδιαίτερα επιτυχημένη προσπάθεια. Μια εβδομάδα νωρίτερα, ο Ιάλυσος είχε νικήσει με 1-0 τον Διαγόρα Βραχνεΐκων, διατηρώντας τον έλεγχο της μάχης για την πρώτη θέση του ομίλου.

Η άνοδος στη Football League σηματοδότησε την επιστροφή του Ιάλυσου στις επαγγελματικές κατηγορίες ύστερα από πολλά χρόνια και αποτέλεσε σημαντική διάκριση για το ροδίτικο ποδόσφαιρο.