Σαν σήμερα
στη Ρόδο

Στις 17 Ιουνίου 1476 ο Πιερ ντ’ Ομπισόν (Pierre d’Aubusson) εξελέγη Μέγας Μάγιστρος του Τάγματος των Ιωαννιτών Ιπποτών, το οποίο είχε εγκαταστήσει στη Ρόδο το κέντρο της εξουσίας του. Διαδέχθηκε τον Τζανμπατίστα Ορσίνι, που είχε πεθάνει εννέα ημέρες νωρίτερα. Η εκλογή δεν ήταν απλώς μια αλλαγή προσώπου στην κορυφή του Τάγματος: συνέπεσε με μια κρίσιμη περίοδο, καθώς η οθωμανική επέκταση στην ανατολική Μεσόγειο αύξανε διαρκώς την πίεση στο νησί.

Ο ντ’ Ομπισόν γνώριζε ήδη τα προβλήματα της άμυνας της Ρόδου. Από το 1472 είχε αναλάβει σημαντική ευθύνη για τις οχυρώσεις και είχε ασχοληθεί με την ενίσχυση των τειχών, των κάστρων του νησιού και άλλων θέσεων που κρατούσαν οι Ιωαννίτες. Με την ανάδειξή του σε Μέγα Μάγιστρο, η προετοιμασία απέναντι σε ενδεχόμενη μεγάλη επίθεση έγινε κεντρική επιδίωξη της διοίκησής του.

Η απειλή επιβεβαιώθηκε τέσσερα χρόνια αργότερα. Το 1480 ισχυρές οθωμανικές δυνάμεις πολιόρκησαν τη Ρόδο και εξαπέλυσαν επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον των οχυρώσεών της. Παρά τις σοβαρές καταστροφές και τις απώλειες, η πόλη άντεξε. Ο ίδιος ο Μέγας Μάγιστρος τραυματίστηκε στη διάρκεια των συγκρούσεων. Μετά την αποχώρηση των πολιορκητών, έδωσε προτεραιότητα στην αποκατάσταση και την περαιτέρω ενίσχυση των αμυντικών έργων, αξιοποιώντας τα διδάγματα της πολιορκίας.

Η μακρόχρονη διοίκησή του, από το 1476 μέχρι τον θάνατό του το 1503, άφησε έντονο αποτύπωμα στη μεσαιωνική Ρόδο. Ορισμένα από τα χαρακτηριστικά που συναντά κανείς σήμερα στην οχυρωμένη πόλη συνδέονται με τις ανάγκες άμυνας και τις μετασκευές της εποχής του. Η επέτειος της εκλογής του θυμίζει ότι η ιστορία της Ιπποτοκρατίας δεν καθορίστηκε μόνο από τις μεγάλες μάχες, αλλά και από τις αποφάσεις, τις προετοιμασίες και την οργάνωση που προηγήθηκαν.

Τα ξημερώματα της 3ης Ιουλίου 1503 πέθανε στη Ρόδο ο Πιερ ντ’ Ομπισόν, ύστερα από περίπου 27 χρόνια στη θέση του Μεγάλου Μαγίστρου των Ιωαννιτών Ιπποτών. Η ζωή του είχε συνδεθεί στενά με την άμυνα του νησιού απέναντι στην οθωμανική απειλή και, κυρίως, με τη μεγάλη πολιορκία του 1480, όταν οι υπερασπιστές της Ρόδου απέκρουσαν μια επίθεση που έθεσε σε δοκιμασία την ίδια την επιβίωση του Τάγματος στην ανατολική Μεσόγειο.

Ο ντ’ Ομπισόν είχε εκλεγεί στην ηγεσία του Τάγματος στις 17 Ιουνίου 1476. Προτού ακόμη αναλάβει το ανώτατο αξίωμα, είχε συμβάλει στον σχεδιασμό και στην ενίσχυση των οχυρώσεων. Στη διάρκεια της πολιορκίας του 1480 τραυματίστηκε και έγινε μία από τις κεντρικές μορφές της αντίστασης. Μετά την αποχώρηση των οθωμανικών στρατευμάτων, ασχολήθηκε συστηματικά με την αποκατάσταση των ζημιών και την προσαρμογή της άμυνας στα νέα όπλα και τις πολιορκητικές τεχνικές.

Η είδηση του θανάτου του προκάλεσε έντονη κινητοποίηση στη Ρόδο. Ιστορικές μελέτες που αξιοποιούν έγγραφα του Συμβουλίου του Τάγματος περιγράφουν την προετοιμασία της σορού και την έκθεσή της στο Παλάτι. Αναφέρουν ακόμη ότι στη δημόσια εκδήλωση πένθους συμμετείχαν πολλοί κάτοικοι και ότι ο Έλληνας μητροπολίτης με τον κλήρο του απέδωσε τιμές. Την επόμενη ημέρα, 4 Ιουλίου, πραγματοποιήθηκε η πομπή για την ταφή του στον ναό του Αγίου Ιωάννη στο Κολλάκιο.

Η καταγραφή αυτή έχει ιδιαίτερη αξία, επειδή φωτίζει όχι μόνο τη διοίκηση των Ιπποτών αλλά και τις σχέσεις της με την κοινωνία της Ρόδου. Παρότι οι περιγραφές των τελετών μπορεί να περιέχουν τη δραματικότητα που χαρακτήριζε τις αφηγήσεις της εποχής, δείχνουν πόσο σημαντικό πρόσωπο θεωρούνταν ο ντ’ Ομπισόν στη δημόσια ζωή του νησιού.

Ο θάνατός του σηματοδότησε το τέλος μιας από τις πιο αναγνωρίσιμες περιόδους της Ιπποτοκρατίας. Η Ρόδος παρέμεινε στην κατοχή του Τάγματος για ακόμη σχεδόν δύο δεκαετίες, μέχρι την οθωμανική κατάκτηση του 1522. Η μνήμη του ντ’ Ομπισόν παραμένει συνδεδεμένη με τα μεσαιωνικά τείχη, τις οχυρώσεις και την επιτυχημένη άμυνα του 1480.