Νέο κύκλο δημοσιευμάτων και τηλεοπτικών αναφορών γύρω από το ακριτικό σύμπλεγμα της Μεγίστης καταγράφουν τουρκικά μέσα ενημέρωσης, λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στο Καστελόριζο, τη Ρω και τη Στρογγύλη.
Αυτή τη φορά το τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο A Haber προχώρησε πέρα από τη συζήτηση για τη στρατιωτική παρουσία στα ελληνικά νησιά και διατύπωσε τον ισχυρισμό ότι η Ρω και η Στρογγύλη «δεν ανήκουν στην Ελλάδα».
Πρόκειται για ισχυρισμό του τουρκικού μέσου και όχι για κάποια νέα διεθνή συμφωνία ή μεταβολή του υφιστάμενου καθεστώτος των δύο νησίδων.
«1.950 μέτρα από την Τουρκία»
Το A Haber έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην απόσταση που χωρίζει το Καστελόριζο από τις απέναντι τουρκικές ακτές.
Στη διάρκεια της εκπομπής έγινε αναφορά σε απόσταση περίπου 1.950 μέτρων, ενώ σχολιαστής υποστήριξε ότι πρόκειται για απόσταση που θα μπορούσε κάποιος ακόμη και να καλύψει κολυμπώντας. Παράλληλα τέθηκε στο επίκεντρο η παρουσία ελληνικού πολεμικού πλοίου στην περιοχή.
Η γεωγραφική εγγύτητα, ωστόσο, δεν καθορίζει από μόνη της την κυριαρχία επί ενός νησιού ή μιας νησίδας. Το σχετικό καθεστώς προκύπτει από τις διεθνείς συνθήκες και συμφωνίες που έχουν συναφθεί για την περιοχή.
Τουρκικές ονομασίες για Ρω και Στρογγύλη
Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί και ο χάρτης που χρησιμοποιήθηκε στο τουρκικό τηλεοπτικό ρεπορτάζ.
Η Ρω παρουσιάστηκε ως «Καράαντα», ενώ η Στρογγύλη ως «Φενέρ Αντασί», με το A Haber να συνδέει τις συγκεκριμένες ονομασίες με τον ισχυρισμό περί μη ελληνικής κυριαρχίας.
Η προβολή αυτή ακολουθεί την επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στις δύο μικρονήσους στις 12 Σεπτεμβρίου 2026.
Ο πρωθυπουργός, συνοδευόμενος μεταξύ άλλων από τον Πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη και τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ Στρατηγό Δημήτριο Χούπη, επισκέφθηκε τα επιτηρητικά φυλάκια στη Ρω και τη Στρογγύλη και συνομίλησε με στρατιωτικά στελέχη και οπλίτες θητείας. Στη Ρω κατέθεσε επίσης στεφάνι στο μνημείο της Κυράς της Ρω.
Τι αναφέρουν οι συνθήκες
Η ελληνική θέση για το καθεστώς του συμπλέγματος της Μεγίστης στηρίζεται σε σειρά διεθνών συνθηκών.
Στο Άρθρο 15 της Συνθήκης της Λωζάννης του 1923, η Τουρκία παραιτήθηκε υπέρ της Ιταλίας από δικαιώματα και τίτλους στα Δωδεκάνησα και στις εξαρτώμενες από αυτά νησίδες, ενώ γίνεται ειδική αναφορά και στο Καστελόριζο.
Στη συνέχεια, με το Άρθρο 14 της Συνθήκης Ειρήνης των Παρισίων του 1947, η Ιταλία εκχώρησε στην Ελλάδα «εν πλήρει κυριαρχία» τα Δωδεκάνησα, συμπεριλαμβανομένου του Καστελόριζου, καθώς και τις παρακείμενες νησίδες.
Στο κείμενο που αποτέλεσε τη βάση του δημοσιεύματος επισημαίνεται επίσης ότι Ρω και Στρογγύλη καταγράφονται στην ελληνική πλευρά ως νησίδες του Καστελόριζου.
Το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει επιπλέον ότι νοτίως της Σάμου, μεταξύ των Δωδεκανήσων και των τουρκικών ακτών, τα θαλάσσια σύνορα έχουν οριοθετηθεί μέσω των ιταλοτουρκικών συμφωνιών του 1932, στις σχετικές διατάξεις των οποίων η Ελλάδα υπεισήλθε ως διάδοχο κράτος μετά την παραχώρηση των Δωδεκανήσων το 1947.
Και η Hürriyet βάζει στο κάδρο το Ισραήλ
Παράλληλα με το A Haber, η Hürriyet επανέφερε στη δημόσια συζήτηση το θέμα της ελληνικής στρατιωτικής παρουσίας στα νησιά, συνδέοντάς το με τις αμυντικές σχέσεις Ελλάδας και Ισραήλ.
Σύμφωνα με το τουρκικό δημοσίευμα, οι πρόσφατες δηλώσεις του Χακάν Φιντάν, οι ελληνοϊσραηλινές σχέσεις και η ελληνική αμυντική παρουσία στα νησιά εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο έντασης μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.
Το ίδιο κλίμα είχε ενισχυθεί και από πρόσφατη κοινή ναυτική δραστηριότητα Ελλάδας και Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο, στην οποία, σύμφωνα με όσα είχαν μεταδοθεί, συμμετείχαν ελληνικές και ισραηλινές ναυτικές μονάδες.
Η επίσημη απάντηση της Αθήνας
Στις 16 Σεπτεμβρίου 2026, το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών απάντησε στις δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν σχετικά με τη στρατιωτική παρουσία στα ελληνικά νησιά.
Η Αθήνα ανέφερε ότι η Ελλάδα «διασφαλίζει την άμυνα και την ασφάλεια του συνόλου της επικράτειάς της» και χαρακτήρισε τις τουρκικές αιτιάσεις περί αποστρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών στερούμενες νομικού ερείσματος κατά την ελληνική θέση.
Το ΥΠΕΞ υπογράμμισε επίσης ότι η Ελλάδα θεωρεί πως διαθέτει πλήρες δικαίωμα να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την άσκηση της νόμιμης άμυνάς της, ενώ επανέφερε το ζήτημα του τουρκικού casus belli σχετικά με ενδεχόμενη επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων.
Το σύμπλεγμα της Μεγίστης ξανά στο επίκεντρο
Οι νέες τηλεοπτικές αναφορές έχουν ιδιαίτερη σημασία επειδή αυτή τη φορά δεν περιορίζονται σε γενικές τοποθετήσεις για το Καστελόριζο ή την αποστρατιωτικοποίηση των νησιών.
Ρω και Στρογγύλη κατονομάζονται πλέον ευθέως σε τουρκικό τηλεοπτικό ρεπορτάζ και συνοδεύονται από αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας τους, ενώ παράλληλα η συζήτηση στα τουρκικά μέσα συνδέεται με τη στρατιωτική παρουσία στην περιοχή και τις σχέσεις Αθήνας–Ιερουσαλήμ.
Η ελληνική πλευρά, από την άλλη, αντιμετωπίζει το ζήτημα μέσα από το υφιστάμενο συμβατικό πλαίσιο των Συνθηκών της Λωζάννης και των Παρισίων και των συμφωνιών οριοθέτησης του 1932, υποστηρίζοντας ότι το καθεστώς κυριαρχίας των Δωδεκανήσων και των σχετικών νησίδων είναι καθορισμένο από το διεθνές δίκαιο.
