Ένα ιδιαίτερα εντυπωσιακό εύρημα καταγράφηκε στην Καλλιθέα της Ρόδου, όπου επιστήμονες εντόπισαν εξαιρετικά μεγάλη συγκέντρωση της ξενικής μέδουσας Cassiopea andromeda, γνωστής και ως «ανάποδη μέδουσα».
Σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου του ΕΛΚΕΘΕ, σε μία μικρή ημίκλειστη βραχώδη λιμνούλα, συνολικής επιφάνειας περίπου 430 τετραγωνικών μέτρων, εκτιμάται ότι υπήρχαν περίπου 14.641 μέδουσες.
Η συγκέντρωση αυτή χαρακτηρίζεται από τους ερευνητές ως η μεγαλύτερη γνωστή που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα για το συγκεκριμένο είδος στη Μεσόγειο.
Γιατί ονομάζεται «ανάποδη μέδουσα»
Η Cassiopea andromeda έχει μια αρκετά διαφορετική συμπεριφορά από τις περισσότερες μέδουσες που γνωρίζουμε.
Αντί να κινείται συνεχώς μέσα στη θάλασσα, περνά μεγάλο μέρος της ζωής της ακουμπισμένη στον πυθμένα, με το σώμα της στραμμένο προς τα κάτω και τα πλοκάμια της προς την επιφάνεια.
Αυτή η χαρακτηριστική στάση είναι και ο λόγος που έχει επικρατήσει η ονομασία «ανάποδη μέδουσα».
Το είδος προέρχεται από τον Ινδοειρηνικό, όμως τα τελευταία χρόνια έχει καταφέρει να εγκατασταθεί σε περιοχές της Μεσογείου και να επεκτείνει σταδιακά την παρουσία του.
Εκατοντάδες δείγματα εξετάστηκαν από τους επιστήμονες
Στο πλαίσιο της έρευνας, οι επιστήμονες μελέτησαν 275 άτομα του είδους.
Οι μέδουσες παρουσίαζαν σημαντικές διαφορές στο μέγεθός τους, κάτι που θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό εύρημα.
Η παρουσία τόσο μικρών όσο και μεγαλύτερων ατόμων αποτελεί ένδειξη ότι ο συγκεκριμένος πληθυσμός δεν βρίσκεται απλώς περιστασιακά στην περιοχή, αλλά πιθανότατα αναπαράγεται και αναπτύσσεται σε μόνιμη βάση.
Η ταυτότητα του είδους δεν βασίστηκε μόνο στη μορφολογική παρατήρηση, αλλά επιβεβαιώθηκε και μέσω γενετικής ανάλυσης DNA barcoding.
Γιατί ενδιαφέρει τους επιστήμονες η περίπτωση της Ρόδου
Το εύρημα στην Καλλιθέα δεν θεωρείται απλώς μια εντυπωσιακή συγκέντρωση μεδουσών.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι μικρές, ημίκλειστες παράκτιες περιοχές μπορεί να λειτουργήσουν ως ιδανικά σημεία εγκατάστασης και αναπαραγωγής ξενικών ειδών.
Σε τέτοια περιβάλλοντα, ένας οργανισμός μπορεί να δημιουργήσει έναν σταθερό πληθυσμό και στη συνέχεια να εξαπλωθεί σε γειτονικές θαλάσσιες περιοχές.
Για τον λόγο αυτό, οι επιστήμονες θεωρούν απαραίτητη τη συστηματική παρακολούθηση των παράκτιων οικοσυστημάτων, ιδιαίτερα σε νησιά όπως η Ρόδος, όπου η γεωγραφική θέση και οι θαλάσσιες συνθήκες ευνοούν την εμφάνιση ειδών που προέρχονται από θερμότερες θάλασσες.
Συνεργασία ΕΛΚΕΘΕ και Αριστοτελείου Πανεπιστημίου
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου και του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας του ΕΛΚΕΘΕ, σε συνεργασία με το Τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό BioInvasions Records, με τη μελέτη να φέρει τον χαρακτηριστικό τίτλο «Upside down in the Aegean: a massive aggregation of Cassiopea andromeda in Rhodes, Greece».
Το εύρημα της Ρόδου αποτελεί ένα ακόμη παράδειγμα των αλλαγών που καταγράφονται τα τελευταία χρόνια στη θαλάσσια βιοποικιλότητα της Ανατολικής Μεσογείου και υπογραμμίζει τη σημασία της συνεχούς επιστημονικής παρακολούθησης των ξενικών ειδών που εγκαθίστανται στα νερά μας.
