Ανεβαίνει επικίνδυνα το θερμόμετρο στη Μέση Ανατολή με την πιθανότητα αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης κατά του Ιράν να επανέρχεται στο προσκήνιο, την ώρα που οι ΗΠΑ προχωρούν σε προληπτικές αναδιατάξεις προσωπικού και μέσων από «ευάλωτες βάσεις» στην ευρύτερη περιοχή.
Με μια κίνηση που ερμηνεύεται ως μέτρο προστασίας των δυνάμεών τους αλλά και ως ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον θέλει να κρατήσει ανοικτές όλες τις επιλογές σε ένα περιβάλλον κλιμακούμενης έντασης.
Σύμφωνα με το Reuters, Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι οι ΗΠΑ αποσύρουν «ορισμένο προσωπικό» από «κρίσιμες» εγκαταστάσεις στην περιοχή, καθώς αυξάνονται οι κίνδυνοι αντιποίνων σε περίπτωση χτυπήματος, μετά και τις προειδοποιήσεις από ιρανικής πλευράς ότι αμερικανικές βάσεις θα αποτελέσουν στόχο αν υπάρξει επίθεση κατά της Τεχεράνης.
The US is withdrawing personnel from Middle East bases after a senior Iranian official said Tehran had warned neighbors it would hit American bases if Washington strikes https://t.co/rh0oN34lS3 pic.twitter.com/yugnsF60Ho
— Reuters (@Reuters) January 14, 2026
Η εικόνα συμπληρώνεται από ειδικότερες κινήσεις που έγιναν γνωστές τις προηγούμενες ημέρες: διπλωματικές πηγές δήλωσαν στο Reuters ότι υπήρξε σύσταση σε προσωπικό να αποχωρήσει από την αεροπορική βάση Αλ Ουντέιντ στο Κατάρ, τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση στη Μέση Ανατολή, ενώ η Ντόχα επιβεβαίωσε ότι ελήφθησαν «προληπτικά μέτρα» στην ίδια βάση λόγω της αυξημένης περιφερειακής έντασης, συμπεριλαμβανομένης της αποχώρησης μέρους προσωπικού.
Παράλληλα, το Al Jazeera, επικαλούμενο σχετικές αναφορές, έκανε λόγο για ευρύτερη αποχώρηση προσωπικού από βάσεις στη Μέση Ανατολή στο πλαίσιο προληπτικής στάσης της Ουάσιγκτον, σε μια περίοδο που ο Λευκός Οίκος ανεβάζει τους τόνους.
Απειλεί με αντίποινα το Ιράν
Το βασικό πολιτικό και στρατηγικό υπόβαθρο αυτής της κινητικότητας είναι η απότομη επιδείνωση των σχέσεων Ουάσιγκτον–Τεχεράνης, με αφορμή την εσωτερική κρίση στο Ιράν και τις διεθνείς αντιδράσεις για την καταστολή, αλλά και με φόντο τα «σήματα» στρατιωτικής προετοιμασίας. Το Reuters μετέδωσε ότι, σύμφωνα με Δυτικούς και περιφερειακούς αξιωματούχους που επικαλείται, η ιρανική πλευρά έχει προειδοποιήσει γειτονικές χώρες που φιλοξενούν αμερικανικές δυνάμεις ότι, σε περίπτωση αμερικανικού χτυπήματος, θα υπάρξουν αντίποινα εναντίον αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, κάτι που ανεβάζει κατακόρυφα τον δείκτη ρίσκου για προσωπικό και υποδομές.
Στο ίδιο πνεύμα, το Reuters μετέδωσε πως Ιρανός κληρικός προειδοποίησε ότι, αν δεχθεί επίθεση η Τεχεράνη, θα μπορούσαν να στοχοποιηθούν αμερικανικής σύνδεσης επενδύσεις στην περιοχή, διευρύνοντας το πεδίο πιθανών αντιποίνων.
Η αμερικανική πλευρά, ωστόσο, δεν περιορίζεται σε κινήσεις «αμυντικής θωράκισης». Το Reuters ανέφερε ότι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πως μια «αρμάδα» αμερικανικών στρατιωτικών μέσων κατευθύνεται προς το Ιράν, με αιχμή την ομάδα κρούσης του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln και συνοδευτικά αντιτορπιλικά, τονίζοντας ότι «θα προτιμούσε να μη συμβεί τίποτα», χωρίς να κλείνει το παράθυρο χρήσης ισχύος.
«Ενίσχυση της αποτροπής»
Το Associated Press, σε ανάλυσή του για τη διάταξη δυνάμεων, περιγράφει ότι η μετακίνηση του αεροπλανοφόρου από την Ασία προς την περιοχή ενισχύει σημαντικά την αμερικανική παρουσία, ενώ προστίθενται και αεροπορικά μέσα, στο πλαίσιο ενίσχυσης της αποτροπής και της «επιτήρησης» μιας κατάστασης που μπορεί να μετατραπεί γρήγορα σε περιφερειακή κρίση.
Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη απαντά με σκληρή ρητορική. Σε νέο τηλεγράφημα, το Reuters μετέδωσε δήλωση ανώτερου Ιρανού αξιωματούχου ότι οποιαδήποτε επίθεση, «ανεξαρτήτως κλίμακας», θα αντιμετωπιστεί ως «ολική πολεμική σύρραξη» εναντίον του Ιράν, υπογραμμίζοντας ότι οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις βρίσκονται σε ύψιστη ετοιμότητα. Παράλληλα, το Associated Press μετέδωσε ότι ο διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) προειδοποίησε ΗΠΑ και Ισραήλ να μην κάνουν «λάθος υπολογισμούς», λέγοντας ότι οι δυνάμεις του έχουν «το δάχτυλο στη σκανδάλη», εντείνοντας το κλίμα αμοιβαίων απειλών.
Αυστηρό μήνυμα της Σαουδικής Αραβίας στην Τεχεράνη
Σε αυτό το σκηνικό, χώρες της περιοχής κινούνται για να μειώσουν τον κίνδυνο να βρεθούν στο επίκεντρο. Πηγές που επικαλείται το AFP, σε δημοσίευμα που αναπαρήχθη από διεθνή μέσα, αναφέρουν ότι η Σαουδική Αραβία διεμήνυσε στην Τεχεράνη πως δεν θα επιτρέψει τη χρήση του εδάφους ή/και του εναέριου χώρου της για επίθεση εναντίον του Ιράν, μια κίνηση που δείχνει προσπάθεια αποστασιοποίησης από πιθανή αμερικανική επιχείρηση.
Οι προληπτικές αποχωρήσεις προσωπικού και οι μετακινήσεις μέσων δεν αποτελούν από μόνες τους απόδειξη ότι επίκειται επίθεση, αλλά, όπως σημειώνουν διπλωματικές και στρατιωτικές πηγές στα διεθνή πρακτορεία, συνιστούν «κλασική» πρακτική μείωσης κινδύνου όταν αυξάνεται η απειλή για πλήγματα αντιποίνων σε βάσεις και υποδομές.
Σε πρακτικό επίπεδο, η απομάκρυνση μη απολύτως απαραίτητου προσωπικού και η προσαρμογή της λειτουργίας βάσεων –ιδίως σε χώρες όπως το Κατάρ– μειώνει τις πιθανές απώλειες αν υπάρξει αιφνίδια κλιμάκωση και ταυτόχρονα δίνει επιχειρησιακή ευελιξία στην αμερικανική διοίκηση.
Το μήνυμα που εκπέμπεται είναι διπλό: αφενός, η Ουάσιγκτον θέλει να διασφαλίσει ότι δεν θα εγκλωβιστεί σε μια κατάσταση όπου οι δυνάμεις της θα είναι «στατικές» και εκτεθειμένες. Αφετέρου, η μεταφορά ισχύος –με την ομάδα κρούσης του αεροπλανοφόρου και συνοδευτικά μέσα– ενισχύει τη δυνατότητα είτε για αποτρεπτική παρουσία είτε για στοχευμένα πλήγματα, αν ληφθεί πολιτική απόφαση.
Στο μεταξύ, η ιρανική πλευρά διατηρεί την απειλή ευρείας απάντησης, επιμένοντας ότι οποιαδήποτε επίθεση θα αντιμετωπιστεί ως συνολικός πόλεμος, γεγονός που ανεβάζει το διακύβευμα και αυξάνει το ρίσκο μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης που θα μπορούσε να συμπαρασύρει ολόκληρη την περιοχή.
