Αναβιώνει στη Ρόδο το βυζαντινό γαμήλιο έθιμο «για τα μάτια στο λουτρό»

thumb_640

Ένα παλιό και πρωτότυπο έθιμο της πόλης της Ρόδου, που αποκαλείται «για τα μάτια στο λουτρό», αναβιώνει την Τετάρτη 6 Ιουλίου στις 19:00 το απόγευμα στην Μεσαιωνική Πόλη.

Υπάρχει μία ροδίτικη παροιμία που λέει «πες το για τα μάτια» .

Το γαμήλιο έθιμο είναι βυζαντινής προέλευσης, γινόταν στην πόλη της Ρόδου μέχρι και την εποχή της Ιταλοκρατίας. Αργότερα έσβησε σιγά-σιγά.

Σύμφωνα με το έθιμο, την Παρασκευή πριν από το γάμο, η νύφη μάζευε τις φιλενάδες της, τις γειτόνισσές, τους συγγενείς της, αλλά και ανθρώπους που δεν ήταν γι’ αυτήν τόσο επιθυμητοί -για να μην υπάρχουν τριβές στην κοινωνία- και τους καλούσε στον ουδέτερο χώρο του Λουτρού, εξ ου και η παροιμία «πες το για τα μάτια».

Ξεκινούσαν λοιπόν από την πλατεία Αργυροκάστρου, με μία άμαξα ή με πομπή που ήταν στολισμένη, με όλα τα υλικά που χρειαζόταν (τα λουτρικά όπως τα έλεγαν), και διέσχιζαν την Παλιά Πόλη μέχρι να φθάσουν στο χαμάμ, όπου η νύφη έκανε το μπάνιο της – και αυτή ήταν η διασκέδαση της πριν από το γάμο.

Μετά το μπάνιο γινόταν ένα μεγάλο γλέντι, τα φαγητά και τα γλυκά ήταν προσφορά του γαμπρού, και ήταν τόσο έντονο το κέφι που τα γέλια που οι χοροί ακούγονταν έξω από το κάστρο σύμφωνα με την παράδοση.

Την Τετάρτη, οι συμμετέχοντες θα ξεκινήσουν από την πλατεία Αργυροκάστρου εν πομπή, θα διασχίσουν την πλατεία Μουσείου, την οδό Σωκράτους στην αρχή της, θα περάσουν στο πρώτο και το δεύτερο σιντριβάνι και θα καταλήξουν στην Παναγιά του Μπούργκου, όπου εκεί θα έχουν τη δυνατότητα, γύρω στις 20:00 το βράδυ, να δουν τελετουργικά δρώμενα από το ροδίτικο γάμο και από τα χωριά. Αλλά επειδή στη Ρόδο από το 1945 υπήρξε εσωτερική μετανάστευση από τα άλλα Δωδεκάνησα, θα υπάρξουν εμβόλιμα και κάποια άλλα στοιχεία.

Συγκριμένα, θα παρουσιαστεί το τελετουργικό του γάμου, από το κόψιμο του νυφικού, το προικοσύμφωνο, το πλάσιμο του κουλουριού, καθώς και χοροί, τραγούδια έτσι όπως βρέθηκαν μετά από λαογραφική έρευνα.

Το έθιμο αναβιώνει από την Ομάδα Διάσωσης και Διάδοσης της Λαογραφίας και Παράδοσης.